ठाण्यात लवकरच 12 हजार म्हाडाचे घरं; फक्त या लोकांना मिळणार संधी

MHADA 12000 homes Thane : स्वतःचं हक्काचं घर असावं, हे प्रत्येकाचं एक सुंदर स्वप्न असतं. विशेषतः मुंबई, ठाणे आणि नवी मुंबईसारख्या शहरांमध्ये घर घेणं म्हणजे सर्वसामान्यांसाठी एक मोठं आव्हानच बनलं आहे. गगनाला भिडलेले घरांचे दर आणि वाढती महागाई यामुळे अनेकांचे घर घेण्याचे स्वप्न फक्त स्वप्नच राहते. अशा वेळी सर्वांच्या नजरा आशेने टिकून असतात त्या ‘म्हाडा’च्या (MHADA) लॉटरीकडे. म्हाडाच्या घरांसाठी दरवर्षी लाखो लोक अर्ज करतात, पण त्यातील काही नशीबवान लोकांनाच घराची चावी मिळते. पण आता एका विशिष्ट वर्गासाठी एक अत्यंत आनंदाची आणि मोठा दिलासा देणारी बातमी समोर आली आहे.

ठाणे जिल्ह्यात म्हाडा तब्बल १२ हजार नवीन घरांची निर्मिती करणार आहे. होय, तुम्ही अगदी बरोबर वाचत आहात! १२,००० नवीन घरे! पण थांबा… ही घरे सर्वसामान्यांसाठी किंवा खुल्या प्रवर्गासाठी नसून, एका खास वर्गासाठी राखीव ठेवण्यात आली आहेत. ज्यांनी आपल्या हक्काच्या निवाऱ्यासाठी अनेक वर्षे, किंबहुना कित्येक दशके संघर्ष केला आहे, फक्त त्यांनाच या घरांची सुवर्णसंधी मिळणार आहे. हे लोक नेमके कोण आहेत आणि ही घरे कोणाला मिळणार आहेत, हे आपण या लेखाच्या अगदी शेवटी पाहणार आहोत. पण त्याआधी या भव्य महाप्रकल्पाबद्दलची सविस्तर माहिती जाणून घेऊया. त्यामुळे हा लेख शेवटपर्यंत नक्की वाचा.

मुंबईत जागा नाही, आता म्हाडाचा मोर्चा ठाण्याकडे!

सध्या मुंबईत नव्या घरांच्या निर्मितीसाठी मोकळ्या जागांची मोठी कमतरता भासत आहे. त्यामुळे म्हाडाने आता आपला मोर्चा ‘महामुंबई’ (MMR Region) कडे वळवला आहे. या नवीन १२ हजार घरांच्या उभारणीसाठी म्हाडाच्या मुंबई मंडळाने राज्य सरकारकडे ठाणे जिल्ह्यातील दोन प्रमुख ठिकाणच्या मोकळ्या जागांची मागणी केली होती. या दोन जागा म्हणजे ठाणे जिल्ह्यातील ‘उत्तरशीव’ आणि ‘हेदुटणे’.

राज्य सरकारने म्हाडाच्या या प्रस्तावाला हिरवा कंदील दाखवला असून एक अतिशय मोठा निर्णय घेतला आहे. सर्वात महत्त्वाची आणि आश्चर्यकारक बाब म्हणजे, राज्य सरकारने म्हाडाला ही जागा अतिशय नाममात्र दरात, म्हणजेच चक्क ‘१ रुपया प्रति चौरस मीटर’ या भावाने उपलब्ध करून देण्यास मान्यता दिली आहे. यामुळे या गृहनिर्माण प्रकल्पाला मोठी गती मिळणार आहे.

हेदुटणे आणि उत्तरशीव मधील घरांचे नेमके नियोजन काय?

सध्या म्हाडाच्या सूत्रांकडून मिळालेल्या माहितीनुसार, हेदुटणे येथील सुमारे ४.५ ते ४.७ हेक्टर जागेची शासकीय मोजणी पूर्ण झाली आहे. सर्व कायदेशीर प्रक्रिया पार पडून ही जागा येत्या काहीच दिवसांत म्हाडाच्या मुंबई मंडळाच्या प्रत्यक्ष ताब्यात येईल. म्हाडाच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, केवळ हेदुटणे येथील जागेवर तब्बल ४५०० दर्जेदार घरांची निर्मिती केली जाणार आहे.

दुसरीकडे, उत्तरशीव येथील जागेचा विचार केल्यास, तिथे म्हाडाला अंदाजे ७.५ हेक्टर एवढी मोठी जागा उपलब्ध होणार आहे. या जागेची मोजणी लवकरच सुरू केली जाणार असल्याचे प्रशासनाकडून सांगण्यात आले आहे. मोजणीची प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर ही जागाही म्हाडाच्या ताब्यात दिली जाईल. या दोन्ही जागा म्हाडाकडे हस्तांतरित झाल्यानंतर, तात्काळ निविदा प्रक्रिया (Tender Process) राबवून घरांच्या प्रत्यक्ष बांधकामाला युद्धपातळीवर सुरुवात केली जाणार आहे.

१ लाखांहून अधिक लोक आहेत पात्र; म्हाडाकडे अर्जांचा महापूर

तुम्हाला नक्कीच प्रश्न पडला असेल की, एवढ्या मोठ्या प्रमाणावर घरे अचानक का बांधली जात आहेत? तर यामागील कारणही तितकंच मोठं आहे. या विशेष गृहनिर्माण योजनेअंतर्गत म्हाडाकडे आतापर्यंत तब्बल पावणेदोन लाख (१,७५,०००) अर्ज प्राप्त झाले आहेत. या अर्जांची सविस्तर छाननी केल्यानंतर, तब्बल १ लाख ९ हजार लोक या घरांसाठी पात्र ठरले आहेत. या पात्र उमेदवारांपैकी आतापर्यंत सुमारे १६ हजार जणांना घरे देण्यात आली आहेत.

मात्र, उर्वरित हजारो पात्र उमेदवारांना घरे देण्यासाठी म्हाडाकडे मुंबईत पुरेशी जागाच उपलब्ध नव्हती. त्यामुळेच राज्य सरकारच्या विशेष निर्देशानुसार ठाणे जिल्ह्यात या नव्या १२ हजार घरांची तातडीने उभारणी केली जात आहे.

कोणाला मिळणार ही घरे?

आता आपण वळूया त्या सर्वात महत्त्वाच्या प्रश्नाकडे, ज्याची तुम्ही या बातमीच्या सुरुवातीपासून अत्यंत उत्सुकतेने वाट पाहत आहात. म्हाडाची ही १२ हजार घरे नेमकी कोणासाठी आहेत? कोणाला मिळणार आहे या सुवर्णसंधीचा लाभ?

ही १२ हजार घरे आहेत ‘गिरणी कामगार आणि त्यांच्या वारसांसाठी’! होय, मुंबई शहराच्या जडणघडणीत आणि विकासात ज्यांचा सिंहाचा वाटा आहे, त्या गिरणी कामगारांच्या हक्काच्या घरांचा प्रलंबित प्रश्न आता कायमचा मार्गी लागणार आहे. मुंबईतील गिरण्या बंद पडल्यानंतर अनेक गिरणी कामगार देशोधडीला लागले होते. त्यांच्या हक्काच्या निवाऱ्याचा प्रश्न अनेक दशके रखडला होता. गिरण्यांच्या जमिनींवर गिरणी कामगारांना हक्काची घरे मिळावीत, यासाठी त्यांनी रस्त्यावर उतरून मोठा संघर्ष केला. मात्र मुंबईत आता पुरेशी जागा शिल्लक नसल्याने, ठाण्यातील हेदुटणे आणि उत्तरशीव येथे गिरणी कामगार आणि त्यांच्या वारसांसाठी ही १२ हजार घरे बांधण्याचा ऐतिहासिक निर्णय घेण्यात आला आहे.

गिरणी कामगारांच्या घरांचा प्रश्न अत्यंत गंभीर असताना, आता या नवीन १२ हजार घरांच्या निर्मितीमुळे गिरणी कामगार आणि त्यांच्या कुटुंबीयांना एक फार मोठा आणि सुखाचा दिलासा मिळाला आहे.

FAQ (सतत विचारले जाणारे प्रश्न)

१. म्हाडाची ही नवीन १२ हजार घरे कुठे बांधली जाणार आहेत?
उत्तर: म्हाडाची ही नवीन १२ हजार घरे ठाणे जिल्ह्यातील ‘हेदुटणे’ आणि ‘उत्तरशीव’ या दोन ठिकाणी बांधली जाणार आहेत.

२. ही १२ हजार घरे कोणासाठी राखीव आहेत? सर्वसामान्य नागरिक अर्ज करू शकतात का?
उत्तर: ही १२ हजार घरे फक्त आणि फक्त ‘गिरणी कामगार आणि त्यांच्या अधिकृत वारसांसाठी’ राखीव आहेत. त्यामुळे सामान्य नागरिकांना किंवा खुल्या प्रवर्गाला यामध्ये अर्ज करता येणार नाही.

३. हेदुटणे येथील जागेवर किती घरे बांधली जाणार आहेत?
उत्तर: हेदुटणे येथील सुमारे ४.५ हेक्टर जागेवर म्हाडाकडून साधारणपणे ४५०० घरांची निर्मिती केली जाणार आहे.

४. म्हाडाला या घरांसाठी राज्य सरकारकडून जागा कोणत्या दराने मिळाली आहे?
उत्तर: गिरणी कामगारांच्या घरांचा प्रश्न सोडवण्यासाठी राज्य सरकारने म्हाडाला ही जागा अतिशय नाममात्र दरात, म्हणजेच फक्त १ रुपया प्रति चौरस मीटर दराने दिली आहे.

५. या योजनेसाठी आतापर्यंत किती गिरणी कामगार पात्र ठरले आहेत?
उत्तर: या योजनेअंतर्गत म्हाडाकडे पावणेदोन लाख अर्ज आले होते, ज्यापैकी अर्जांच्या छाननीनंतर तब्बल १ लाख ९ हजार गिरणी कामगार आणि त्यांचे वारस घरांसाठी पात्र ठरले आहेत.